Gedachten uit Emmen
Ontvang nieuwe stukken van Gedachten uit Emmen per e-mail. Meld je hier aan.
Ik denk, dus ik ben
dus ik kan mopperen
Soms denk ik weleens, "moet je nu altijd mopperen?"
Maar dan: "wie moppert, heeft de hoop nog niet opgegeven".
Op 8 december 2025 schreef ik het college van B&W over de brochure Bereid je voor op een noodsituatie. Mijn vraag was eenvoudig: hoe helpt Emmen inwoners die geen geld hebben om voedsel en drinkwater op voorraad te houden, een noodradio te kopen of contant geld opzij te leggen?
Een inhoudelijk antwoord heb ik niet gekregen. Op de website van de gemeente lees ik intussen dat Emmen nog nadenkt over hoe inwoners tijdens een noodsituatie geholpen kunnen worden, bijvoorbeeld via noodsteun punten.
Het officiële advies is om jezelf drie dagen te kunnen redden. Onderzoekers van Clingendael en de Erasmus Universiteit adviseren inmiddels om voedsel voor acht dagen beschikbaar te hebben, thuis of dicht bij huishoudens. Zij wijzen er zelf op dat niet iedereen zo’n voorraad kan betalen.
Ik noem het nalatig en onbehoorlijk om de vraag hoe mensen met een lege portemonnee zich moeten voorbereiden onbeantwoord te laten.
Ik vrees dat ook dit onderwerp in de gemeentelijke schatkist met ambities is beland. Maar bij een noodsituatie hebben mensen niets aan een ambitie. Zij moeten weten waar ze terechtkunnen en welke hulp er daadwerkelijk is.
Voorbereid zijn mag geen privilege worden.
de brief staat hieronder
Aan: College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Emmen
Betreft: Follow-up gemeentelijke aanpak over brochure “Bereid je voor op een noodsituatie’
datum: 8 december 2025
Naam: Aaldert de Jong, Emmen
Geacht college,
Hierbij stuur ik u mijn zienswijze over de waarschuwing die recent door de Rijksoverheid is afgegeven via de brochure ‘Bereid je voor op een noodsituatie’. Ik maak mij zorgen over de mogelijke impact hiervan op de inwoners van Emmen, in het bijzonder voor inwoners die financieel kwetsbaar zijn of beperkte zelfredzaamheid hebben.
Aan de hand van onderstaande toelichting en vragen verzoek ik u inzicht te geven in de manier waarop de gemeente Emmen deze oproep heeft opgevolgd.
.
Bereid je voor op een noodsituatie
Wat wij vandaag doen, maakt ons morgen sterker
Een korte uitleg
Op bladzijde 2 van de brochure ‘Bereid je voor op een noodsituatie’: staat dat een noodsituaties een onverwachte gebeurtenis is waardoor ons dagelijks leven ernstig wordt verstoord. Denk aan een grote stroomstoring, een digitale aanval of een overstroming door heel veel regen. In een noodsituatie werken dingen ineens niet meer zoals we gewend zijn. Er is bijvoorbeeld geen elektriciteit, er komt geen water uit de kraan of het internet werkt niet. Hier heeft heel Nederland last van. Het is vaak onduidelijk hoelang een noodsituatie gaat duren.
Het is duidelijk: het gaat hier niet om theoretische risico's, maar om situaties die zich daadwerkelijk kunnen voordoen.
Waarschuwing?
Voor mij voelde deze brochure als iets bijzonders. In mijn leven tot nu, herinner ik mij maar één ander moment waarop de overheid in soortgelijke bewoordingen waarschuwde en instructies gaf tijdens de Koude Oorlog, toen het ging om de dreiging van kernwapens.
Nu gaat het niet over één concreet gevaar, maar over een samenloop van risico's.
- Digitale kwetsbaarheid
- Energietekorten
- Klimaat en extreem weer
- Geopolitieke spanningen
En ja, daar hoort ook de onrust over Rusland bij – hoe ongemakkelijk die gedachte ook is.
Waarschijnlijkheid tussen nu en nooit
Er ligt geen draaiboek waarin de noodsituaties worden aangekondigd. De centrale overheid weet dat ook niet, en kan dat ook niet weten. De situaties waarvoor wordt gewaarschuwd zijn grotendeels geen gevolg van menselijk handelen binnen Nederland.
En dan de kern: wat betekent dit lokaal?
De brochure richt zich tot alle Nederlanders, maar de eventuele gevolgen van noodsituaties landen lokaal. Wij drinken water, wonen lokaal, zijn lokaal afhankelijk van stroom, zorg en bereikbaarheid. Daarom is de vraag onontkoombaar:
- Hoe wordt deze landelijke waarschuwing door de gemeente vertaald naar concrete, begrijpelijke en bereikbare maatregelen voor inwoners?
Voor veel mensen in “voorbereiden” geen neutraal advies. Het vraagt geld, ruimte en overzicht. En juist daar ligt voor een groeiende d=groep inwoners het probleem; wie financieel krap zit, bouwt niet vanzelfsprekend een noodvoorraad op, schaft niet eenvoudig hulpmiddelen aan. Hun dagelijkse zorgen vertroebelt hun aandacht voor wezenlijke zaken waar de brochure “Bereid je voor op een noodsituatie” juist voor waarschuwt.
Als de maatschappij vraagt om weerbaarheid, dan mag ze niet voorbij gaan aan ongelijkheid. Voorbereid zijn mag geen privilege worden.
De rol van de gemeente
De landelijke overheid waarschuwt. Dat is terecht. Maar de uitvoering, de communicatie en de steun aan inwoners zijn in hoge mate gemeentelijk.
Daarom gaat het hier niet over de vraag of mensen zich moeten voorbereiden, maar over
- Hoe de gemeente dit vertaalt naar lokale actie,
- Op welke wijze inwoners actief worden geïnformeerd,
- En vooral: hoe financieel kwetsbare huishoudens worden ondersteund.
Zonder die vertaalslag blijft een waarschuwing abstract en ongelijk verdeeld in uitwerking.
Dringende vraag aan het college van B&W
- Dringende vraag aan het college van B&W Welke concrete maatregelen heeft de gemeente Emmen genomen naar aanleiding van de brochure “Bereid je voor op een noodsituatie”, en hoe worden financieel kwetsbare huishoudens hierin actief ondersteund?
En aanvullend:
- op welke wijze zijn inwoners hierover actief geïnformeerd (kanalen, timing en doelgroepen), en hoe wordt geborgd dat ook inwoners met beperkte financiële of mentale ruimte deze informatie bereikt.
Tot slot
Een oproep tot zelfredzaamheid is pas geloofwaardig als zij gepaard gaat met bestuurlijke verantwoordelijkheid
Heldere waarschuwingen vragen om zichtbare opvolging.